Örnek soru 1
TDE 10'daki sözlü ürünleri ezgili ve ezgisiz olarak ayıran etkinliğe göre,
I. Ninni
II. Bilmece
III. Türkü
ürünlerinden hangileri ezgiyle söylenir?
- A) Yalnız I
- B) Yalnız III
- C) I ve II
- D) I ve III
- E) II ve III
Çözümü gör
Doğru cevap: D
Adım 1: TDE 10'daki etkinlik sözlü ürünleri ezgili ve ezgisiz olarak ayırır. Ninni çocuğu uyutmak için ezgiyle söylenir; I ezgilidir.
Adım 2: Türkü tanımı gereği ezgiyle söylenen anonim nazım biçimidir; III ezgilidir.
Adım 3: Bilmece bir şeyi üstü kapalı anlatıp buldurmaya dayanır ve ezgisiz söylenir; II ezgisizdir.
Sonuç: I ve III
Diğer şıklar: Yalnız I ve Yalnız III ezgili iki üründen birini dışarıda bırakır. I ve II ile II ve III, ezgisiz söylenen bilmeceyi ezgili sayar.
Örnek soru 2
Bir öğretmen bir halk masalının son satırlarını okuyor: "Onlar ermiş muradına, biz çıkalım kerevetine. Gökten üç elma düştü: biri anlatana, biri dinleyene, biri de kulak verene."
Bu satırlar masalın bölümlerinden hangisine aittir?
- A) Döşeme
- B) Dilek
- C) Serim
- D) Düğüm
- E) Çözüm
Çözümü gör
Doğru cevap: B
Adım 1: Masal döşeme, serim, düğüm, çözüm ve dilek bölümlerinden oluşur.
Adım 2: Dilek, masalın sonundaki kapanış tekerlemesidir; anlatıcı ve dinleyenler için iyi dilekler sunulur. Okunan satırlarda olay bitmiş, anlatana ve dinleyene elma dilenmektedir.
Sonuç: Dilek
Diğer şıklar: Döşeme masalın başındaki, dinleyiciyi hazırlayan giriş tekerlemesidir. Serimde kişi, zaman ve mekân tanıtılır. Düğümde olaylar ve çatışmalar gelişir. Çözümde olaylar sonuca bağlanır; anlatıcı ve dinleyiciye yönelik iyi dilek içeren kapanış tekerlemesi ise ayrı bir bölümdür.
Bu konuda 100 açıklamalı soru var. Yanlış yaptığın sorular aralıklı tekrar takvimine girer.