İçeriğe geç

KPSS · Maliye

Bütçe

ÖSYM'nin yayımladığı konu dağılımına göre bu konu Maliye testinin yaklaşık %15'ini oluşturur (40 sorunun yaklaşık 6 sorusu).

Bölümler

  1. 1. Bütçe Kavramı ve Bütçe Hakkı
    • Bütçenin 5018'deki tanımını ve üç ögesini açıklamayı
    • Malî yılın takvim yılı olduğunu ve yıllık bütçe kuralının kapsamını belirtmeyi
    • Gelir tahmini ile gider ödeneği arasındaki farkı ayırt etmeyi
    • Bütçe hakkının kime ait olduğunu ve anlamını açıklamayı
  2. 2. Bütçe Sürecinin Dört Evresi
    • Bütçe sürecinin dört evresini sıralamayı
    • Her evrede ağırlıklı organı (yürütme, TBMM, Sayıştay) belirlemeyi
    • Kesin hesabın yeni yıl bütçesiyle birlikte görüşülmesinin döngüyü nasıl kapattığını açıklamayı
  3. 3. Kamu Maliyesinin Temel İlkeleri (5018 md.5)
    • 5018 md.5'teki kamu maliyesinin temel ilkelerini saymayı
    • Temel ilkeleri md.13'teki bütçe ilkelerinden ayırt etmeyi
    • Kanunun amaç maddesindeki ölçütleri belirtmeyi
  4. 4. Bütçe İlkeleri (5018 md.13)
    • md.13'teki bütçe ilkelerini adlarıyla eşleştirmeyi
    • Ademi tahsis ile tahsis ilkesini ayırt etmeyi
    • Önceden izin, yıllık ve çok yıllılık ilkelerinin ilişkisini açıklamayı
  5. 5. Bütçe Türleri (5018 md.12)
    • Genel yönetim, merkezî yönetim ve bütçe türleri arasındaki ilişkiyi açıklamayı
    • Bütçe türlerini ilgili cetvelle eşleştirmeyi
    • Genel ve özel bütçeyi ayırt eden nitelikleri belirtmeyi
  6. 6. Merkezî Yönetim Bütçesinin Hazırlanması (5018 md.15-17)
    • Merkezî yönetim bütçe kanununun içeriğini açıklamayı
    • Eylül ayındaki üç hazırlık tarihini sıralamayı
    • Gelir ve gider tekliflerini kimin hazırladığını ayırt etmeyi
  7. 7. Bütçenin TBMM'ye Sunulması ve Görüşülmesi (5018 md.18-19)
    • Bütçe teklifinin TBMM'ye sunuluş süresini ve sunan makamı belirtmeyi
    • Bütçe Komisyonu ve Genel Kurul aşamalarını sıralamayı
    • Genel Kurul görüşmesine ilişkin anayasal yasak ve zorunlulukları açıklamayı
  8. 8. Geçici Bütçe ve Ek Bütçe (5018 md.19)
    • Geçici bütçenin hangi durumda ve nasıl çıkarıldığını açıklamayı
    • Geçici bütçe de çıkarılamazsa uygulanacak çözümü belirtmeyi
    • Ek bütçenin koşullarını ve yedek ödenekten farkını ayırt etmeyi
  9. 9. Bütçenin Uygulanması: Ödenek, Aktarma, Yedek ve Örtülü Ödenek (5018 md.20-24)
    • Ödenek üstü harcama yasağını ve yıl sonunda ödeneklerin iptalini açıklamayı
    • Ödenek aktarmasının oran ve yasaklarını belirtmeyi
    • Yedek ve örtülü ödeneğin sınırlarını ve yetkilisini ayırt etmeyi
    • Yüklenme kuralını ve istisnalarını açıklamayı
  10. 10. Kesin Hesap Kanunu (5018 md.42-43)
    • Kesin hesap kanununun bütçe hakkındaki yerini açıklamayı
    • Kesin hesap teklifinin hazırlayanını, sunanını ve süresini belirtmeyi
    • Genel uygunluk bildiriminin süresini ve hukuki sonucunu ayırt etmeyi
  11. 11. Sayıştay Dış Denetimi (5018 md.68-69)
    • Sayıştayın anayasal görevini ve karar düzeltme usulünü açıklamayı
    • Dış denetimin harcama sonrası niteliğini ve iki boyutunu ayırt etmeyi
    • Dış denetim raporlarının izlediği yolu ve Sayıştayın kendi denetimini belirtmeyi
  12. 12. Malî Saydamlık ve Hesap Verme Sorumluluğu (5018 md.7-8, md.41)
    • Malî saydamlığın amacını ve unsurlarını açıklamayı
    • Hesap verme sorumluluğunun kapsamını belirtmeyi
    • Faaliyet raporlarını hazırlayan ve gönderildiği yerle eşleştirmeyi

Örnek sorular

Örnek soru 1

5018 sayılı Kanun'a göre merkezî yönetim bütçe kanununun süresinde yürürlüğe konulamaması halinde öncelikle hangi yola başvurulur?

  1. A) Ek bütçe kanunu çıkarılır
  2. B) Geçici bütçe kanunu çıkarılır
  3. C) Bütçesiz dönemde hiçbir harcama yapılamaz
  4. D) Doğrudan bir önceki yıl bütçesi aynen uygulanır
  5. E) Cumhurbaşkanı tek taraflı olarak yeni bütçeyi yürürlüğe koyar
Çözümü gör

Doğru cevap: B

Bütçe süresinde yürürlüğe konulamazsa önce geçici bütçe kanunu çıkarılır; ödenekleri önceki yıl başlangıç ödeneklerinin belirli bir oranına göre belirlenir. Geçici bütçe de çıkarılamazsa önceki yıl bütçesi yeniden değerleme oranıyla artırılarak uygulanır.

Örnek soru 2

Sosyal güvenlik kurumlarının bütçeleri, 5018 sayılı Kanuna ekli cetvellerden hangisinde gösterilir?

  1. A) Ayrı bir cetvelde yer almaz
  2. B) (IV) sayılı cetvel
  3. C) (II) sayılı cetvel
  4. D) (I) sayılı cetvel
  5. E) (III) sayılı cetvel
Çözümü gör

Doğru cevap: B

Adım 1: md.12, sosyal güvenlik alanında hizmet vermek için kanun ya da kararname ile kurulmuş idarelerin bütçesini sosyal güvenlik kurumu bütçesi olarak tanımlar ve bunları (IV) sayılı cetvele bağlar. Adım 2: Bu cetvel merkezî yönetim bütçesinin dışındadır; merkezî yönetim yalnızca ilk üç cetvelden oluşur. Sonuç: (IV) sayılı cetvel Diğer şıklar: (I) sayılı cetvel genel bütçeli, (II) sayılı cetvel özel bütçeli, (III) sayılı cetvel düzenleyici ve denetleyici kurumları içerir. Cetveli olmayan tür mahallî idarelerdir. İpucu: Dördüncü cetvel, merkezî yönetim dışında kalan ilk bütçe türünü gösterir.

Bu konuda 70 açıklamalı soru var. Yanlış yaptığın sorular aralıklı tekrar takvimine girer.

Diğer konular

Derse dön →

Sık sorulan sorular

KPSS'de Bütçe konusundan kaç soru çıkar?

ÖSYM konu dağılımına göre Bütçe, Maliye testinin yaklaşık %15'ini oluşturur; bu yaklaşık 6 soru demektir.

KPSS Bütçe konusunda neler var?

1. Bütçe Kavramı ve Bütçe Hakkı, 2. Bütçe Sürecinin Dört Evresi, 3. Kamu Maliyesinin Temel İlkeleri (5018 md.5), 4. Bütçe İlkeleri (5018 md.13), 5. Bütçe Türleri (5018 md.12), 6. Merkezî Yönetim Bütçesinin Hazırlanması (5018 md.15-17), 7. Bütçenin TBMM'ye Sunulması ve Görüşülmesi (5018 md.18-19), 8. Geçici Bütçe ve Ek Bütçe (5018 md.19), 9. Bütçenin Uygulanması: Ödenek, Aktarma, Yedek ve Örtülü Ödenek (5018 md.20-24), 10. Kesin Hesap Kanunu (5018 md.42-43), 11. Sayıştay Dış Denetimi (5018 md.68-69), 12. Malî Saydamlık ve Hesap Verme Sorumluluğu (5018 md.7-8, md.41).

Giriş yapmadan kısa bir ders oku ve çözümlü 3 soru çöz; giriş yaparsan ilerlemen kaydedilir.